polish | english

Biografia - Andrzej Wełmiński

Andrzej Wełmiński – Absolwent wydziału grafiki krakowskiej ASP (dyplom u prof. Włodzimierza Kunza, 1977). Zajmuje się rysunkiem, malarstwem, fotografią, tworzy obiekty i instalacje. Udział w wystawach, m.in.: „Malarze Teatru Cricot 2”, Palazzo delle Espozitioni, Rzym 1979; „Artyści Galerii”, Galeria Foksal, Warszawa 1984; oraz wystawy indywidualne, m.in. w Galerii Foksal, Galerii Krzysztofory, Starmach Gallery, Warszawa-Kraków 1990; „ChaOs”, Miejska Galeria Sztuki – Częstochowa, 2002; „…cisza, nikt nie woła”, Galeria Krzysztofory, Kraków 2004, Galeria Arsenał, Poznań 2004, „VITRIOL”, Galeria BWA Rzeszów 2006; „i tak przeminą wszystkie historie” wystawa indywidualna – Muzeum Tadeusza Kantora - Wielopole Skrzyńskie, 2007; „przeciągi” – wystawa indywidualna Villa Decjusza – Kraków, 2008; „i tak przeminą wszystkie historie” - wystawa indywidualna – Olkusz, 2009,  "Fotografieren verboten!" – Spoleto, 2011, Edynburg, 2012.

1952 – 1970

Andrzej Wełmiński urodził się 30, 04, 1952 roku w Krakowie. W 1968 rozpoczyna naukę w Liceum Sztuk Plastycznych w Krakowie. Poznaje różne techniki graficzne i eksperymentuje z nimi. Uczy się w szkole muzycznej gry na waltorni potem trąbce. Z grupą kolegów (m.in. Stefan Sędecki, Antoni Mroczek, Roman Siwulak) zakłada kapelę jazzową. Z Romkiem Siwulakiem odkrywa nowe zjawiska w sztuce współczesnej i ich wspólne działania zaczynają się koncentrować wokół tej dziedziny.

1970 – 1972

W 1970 r. poznaje Tadeusza Kantora. Wspólnie z Romkiem Siwulakiem realizuje na Błoniach krakowskich "Happening poranny czyli Żółta walizka". Relację z tego wydarzenia niedługo po tym napisał Tadeusz Kantor. W tym samym roku w mieszkaniu na ul. Czystej urządza wystawę Grafiki Popularnej. Wystawa była reakcją na oficjalną imprezę Międzynarodowego Biennale Grafiki i eksponowała różnego rodzaju druki przemysłowe. W 1971 wystawia w Galerii Foksal w Warszawie wraz z R. Siwulakiem. Wśród prac było: Okno (przez które roztaczał się widok przedstawiony na fotografii obok), Pejzaż surowo wzbroniony, Hamulec bezpieczeństwa, Zmiąć. Prace wystawiają anonimowo. Bierze udział w cyklu wystaw organizowanych przez Galerię Foksal. Uczestniczy w sesji artystów i krytyków w Kuźnicy na Helu.

1972 – 1975

2 wystawa anonimowa (z R. Siwulakiem) Galeria Foksal. Wystawa była zaaranżowana jako instalacja, w skład której wchodziły trzy utwory: Gloryfikacja, Antymanifestacja, Poemat 2 piętrowy. Rozpoczyna studia w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie na Wydziale Grafiki. W 1973 otrzymuje zaproszenie do uczestnictwa w 8 Biennale de Paris. Przygotowuje nowe prace wspólnie z R. Siwulakiem. Ministerstwo Kultury i Sztuki odmawia udzielenia zgody i poparcia do udziału w imprezie. Zostaje członkiem Teatru Cricot 2. Od tego momentu bierze udział we wszystkich realizacjach i spektaklach teatru. Podróż do Edynburga i Glasgow jako aktor Teatru Cricot 2 w roli Cygana w spektaklu Nadobnisie i koczkodany.

1975 – 1978

Pracuje nad obiektami, których percepcja odnosi się nie tylko do zmysłu wzroku. Idee ukrywania, podglądania i specyficznego kontaktu z realnością to główne zagadnienia wokół których koncentruje jego działalność artystyczna. W spektaklu Tadeusza Kantora Umarła Klasa tworzy postać Staruszka z rowerkiem. W styczniu 1976 w ramach wspólnej z R. Siwulakiem wystawy Za szafą prezentuje prace: Za szafą, Pod wycieraczką, Za drzwiami, …i laska, Pielgrzym. Wszystkie te instalacje łączyła idea negacji wystawiania, eksploracja regionów nieoficjalnych, zmiana kondycji widza z oglądającego w podglądającego, zastosowanie materiałów biednych (smoła, brudna woda, szare mydło) i nawiązanie do schulzowskiej poetyki ciemnych zakamarków, kątów, dziur mysich, zmurszałych przestrzeni pustych pod podłogą i kanałów kominowych. Podróże z Teatrem Cricot 2 do Edynburga, Cardiff i Londynu. Poznaje Teresę i żeni się z nią. Teresa wkrótce zostaje aktorka teatru Cricot 2. 1977 - dyplom w pracowni litografii Włodzimierza Kunza. Podróże z Teatrem Cricot 2 ze spektaklem Umarła klasa do Amsterdamu, Norymbergii, Nancy, Paryża, Sziraz, Belgradu, Brukseli, Gandawy, Lyonu, Lille.

1978 – 1980

Otrzymuje stypendium Fundacji Johann Wolfgang von Goethe. Podróże z Teatrem Cricot 2 ze spektaklem Umarła klasa do Florencji, Mediolanu, Adelajdy, Sydney, Zurychu, Genewy, Caracas, Rzymu, Berlina, Stuttgartu i Grazu. 1979 powstają obrazy „tymczasowe” – Kartonaże Udział w wystawie " Polska Awangarda 1910-78" Palazzo delle Espozitioni w Rzymie. Udział w wystawie "Malarze Teatru Cricot 2" Palazzo Reale w Mediolanie. Podróż do Rzymu ze spektaklem - cricotażem Gdzie są niegdysiejsze śniegi. Podróże z Teatrem Cricot 2 ze spektaklem Umarła klasa do Nowego Yorku, Meksyku, Mediolanu, Sztokholmu. W październiku 1979 rozpoczyna się praca nad spektaklem Tadeusza Kantora Wielopole, Wielopole we Florencji. Tworzy postać Rekruta - Ojca Mariana (ojca Tadeusza Kantora) 1980 - podróże z Teatrem Cricot 2 ze spektaklem Umarła klasa do Prato oraz z nową sztuką Wielopole, Wielopole do Edynburga, Londynu, Paryża. 18 września 1980 przychodzi na świat syn Mateusz.

1981 – 1984

Podróże z Teatrem Cricot 2 ze spektaklem Wielopole, Wielopole do Mediolanu, Rzymu. 10 października 1981 przychodzi na świat córka Kasia. 1982 - podróże do Toga Mura i Tokio w Japonii i do Londynu ze spektaklem Umarła Klasa. Paryż i Londyn ze spektaklem Gdzie są niegdysiejsze śniegi. 1983 - Podróże z Teatrem Cricot 2 ze spektaklem Umarła klasa do Barcelony, Cagliari, Madrytu oraz do Paryża i Genewy ze spektaklem Gdzie są niegdysiejsze sniegi. Podróż do Palma de Malorca ze spektaklem Wielopole, Wielopole. 1984 - udział w wystawie "Artyści Galerii" Galeria Foksal PSP Warszawa. Podróże ze spektaklem Umarła klasa do Murcii, Las Palmas, Sevilli, Pampeluny, Los Angeles oraz ze spektaklem Wielopole, Wielopole do Paryża.

1985 – 1990

Powstają obrazy na jedwabiu. Udział w wystawie "Artyści Galerii Foksal" Warszawa. Praca nad spektaklem Tadeusza Kantora Niech sczezną artyści w roli Kelnera oraz Wita Stwosza. Próby w Krakowie i Norymberdze gdzie odbywa się premiera. Podróże z tym spektaklem do Mediolanu, Paryża, Nowego Yorku. 1986 - podróże z teatrem Cricot 2 do Hiszpanii, Włoch, Berlina Zachodniego, Holandii. 1987 - Tournée z Teatrem Cricot 2 po Hiszpanii, Francji, Austrii oraz Włoszech i Argentynie. 1988 - Praca nad spektaklem Tadeusza Kantora Nigdy już tu nie powrócę w roli Restauratora i Odysa. Podróże z Teatrem Cricot 2 do Berlina Zachodniego, USA, Włoch, Francji, Hiszpanii. 1989 - Tournée z Teatrem Cricot 2 do Francji, Hiszpanii, Włoch, Portugalii, Niemiec 1990 - Maluje Piec czarny i Piec biały. Wystawa indywidualna Galeria Foksal Warszawa. Wystawa indywidualna Galeria Krzysztofory Kraków. Próby do kolejnego spektaklu Tadeusza Kantora Dziś są moje urodziny w którym tworzy postać Autoportretu Kantora oraz postać Wsiewołoda Meyerholda. 8 grudnia 1990r. umiera Tadeusz Kantor. Aktorzy decydują się doprowadzić spektakl do premiery.

1991 – 1993

Premiera spektaklu Dziś są moje urodziny w Tuluzie. Tournée z tym spektaklem do Paryża, Maubeuge, Nimes, Berlina, Mediolanu, Nowego Yorku, Wenecji, Monachium, Edynburga, Madrytu, Brestu, Antwerpii, Genuii, Cagliarii. Tablice wotywne wystawa indywidualna Starmach Gallery Kraków. Opracowuje i reżyseruje akcję teatralną Lekcja anatomii wg. T. Kantora - debata. Spektakl został zrealizowany z udziałem zaproszonych krytyków i częścią zespołu Teatru Cricot 2 jako hommage dla T. Kantora w pierwszą rocznicę jego śmierci - Galeria Krzysztofory, Kraków. 1992 - wystawa indywidualna Galeria Uniwersytecka Cieszyn. “...Obrazy wotywne Wełmińskiego zbudowane są na zasadzie kontrastu: trwałości i kruchości. Szklane klisze, na których pojawiają się - jak widma - postaci z ostatniego spektaklu, przytwierdzone są do ciężkich, pokrytych zimną, cynkową blachą tablic. Postaci, które artysta wywołuje to Autoportret, Moja Mama, Infantka wg... Mają one delikatność i nietrwałość “form mnemonicznych”. Są łatwe do zniszczenia, mogą rozpaść się, zniknąć jak wspomnienie. Metalowa, masywna rama zdaje się być jak porta mortis....” Anna Baranowa W 1993 wraz z grupą aktorów Teatru Cricot 2 rozpoczyna pracę nad nowym spektaklem Manjacy czyli Their Master’s voice Premiera spektaklu Manjacy “Solvay”, Kraków. "Ruiny" indywidualna wystawa rysunków - “Solvay”, Kraków. "Apokryfy" wystawa indywidualna Galeria Krzysztofory, Kraków. Spektakl Manjacy prezentowany w Krakowie, Jeleniej Górze, Valladolid, Cagliari.

1994 – 1996

Obrazy - wystawa indywidualna Synagoga Poppera, Kraków. Podróże ze spektaklem Manjacy do Warszawy, Łodzi, Katowic, udział w Festival Internacional de Artes Cenicas - Sao Paulo oraz festiwalu ETI Romaeuropa Prosa 94 - Rzym. 1995 -"Amadeus ex Machina" - obiekt do opery Zaida Mozarta w reżyserii Geralda Thomasa. Rysunki - wystawa indywidualna - Centrum Kultury Żydowskiej, Kraków. Wraz z częścią zespołu Cricot 2 rozpoczyna prace nad kolejnym spektaklem pt. Ameryka czyli nie oglądaj się za siebie. Premiera 15 grudnia 1995 “Solvay” Kraków. Udział spektaklu Manjacy w Festival d’Avignon, Verbier Festival, XX Festival Internacional de Teatro de Vitoria-Gasteiz. Wraz z żoną Teresą zajmuje się reżyserią i scenografią kolejnych realizacji teatralnych. Demon Ruchu spektakl - Teatr Polski, Bydgoszcz 1996. Pracuje z aktorami niemieckimi Teatru Rampe w wyniku czego powstaje akcja teatralna Schmelzpunkt, Stuttgart. Prace z aktorami szwajcarskimi w Romainmotier zakończone akcją teatralną Anagramma. Bierze udział w jubileuszowej wystawie 50 lecia PLSP w Krakowie - Pałac Sztuki TPSP, Kraków. V.I.T.R.O.L. Wystawa indywidualna - Solvay, Kraków. Tournée ze spektaklami Manjacy i Ameryka do Stuttgartu.

1997 – 2004

Rzeźnia wg. Sł. Mrożka - spektakl, Teatr Polski, Bydgoszcz, 1997. Rejestracja spektaklu Ameryka na zlecenie programu ARTE. Fragmenty Ameryki w programie TV Polsat. Da liegt der Hund begraben - Germanias Halluzinationen spektakl, Theater Rampe, Stuttgart 1997. Tournée ze spektaklem Ameryka do Sevilli i Santander. 1999 - pracuje nad scenografią do spektaklu muzycznego De Dolende Ney Amsterdam. CHaOs wystawa indywidualna – Solvay – Kraków, 2001 CHaOs wystawa indywidualna – Miejska Galeria Sztuki – Częstochowa, 2001 udział w IV Triennale Autoportretu – Radom 2003 udział w Triennale Malarstwa Współczesnego - Vilno, 2004 udział w wystawie „Proces Twórczy” – Solvay – Kraków, 2004 prowadzi międzynarodowe warsztaty teatralne Rote Fabryk Zurych, Scuola Teatro Dimitri Verscio, 2004 „Cisza, nikt nie woła…” wystawa indywidualna, Galeria Krzysztofory – Kraków, 2004 „Cisza, nikt nie woła…” wystawa indywidualna, Galeria Miejska Arsenał – Poznań, 2004

2005 – 2008

udział w wystawie ”fakty i mistyfikacje” Galeria Albert - Kraków „szklane fotografie” wystawa indywidualna, green gallery – Warszawa Opracowuje album „trumpf, trumpf…” lalki, manekiny i przedmioty ze spektaklu Umarła klasa Tadeusza Kantora „trumpf, trumpf…” wystawa indywidualna, Galeria-Pracownia Tadeusza Kantora, Cricoteka - Kraków „Hydromaschinen Prozession” teatralna akcja plenerowa w ramach imprezy „stadt im fluss” na zamówienie władz miasta Esslingen – Esslingen, wrzesień 2005. 2006 - udział w wystawie „Gry i Zabawy” Galeria Albert – Kraków „VITRIOL” wystawa indywidualna, Galeria BWA Rzeszów, 2006. 2007 - udział w wystawie „Wzory i Modele” Galeria Zejście – Kraków, Instytut Sztuki Akademii Pedagogicznej Razem z żoną Teresą prowadzą warsztaty teatralne w Loughborough University UK „minęło, minęło, i tak przeminą wszystkie historie…”, spektakl - Aktorzy Teatru Cricot 2 oraz Aktorzy Teatru MIST, Kraków, 2007. i tak przeminą wszystkie historie wystawa indywidualna – Muzeum Tadeusza Kantora na Starej Plebanii Wielopole Skrzyńskie, 2007. rysunki – wystawa indywidualna Galeria BP Atelier – Opole, 2008 przeciągi – wystawa indywidualna Villa Decjusza – Kraków (wystawie towarzyszyła akcja teatralna o tym samym tytule) „i tak przeminą wszystkie historie” - wystawa indywidualna – Olkusz, 2008.

2009 – 2011

Pontlevoy Procession – plenerowa akcja teatralna zrealizowana ze studentami University of Washington, Pontlevoy Francja, 2010 …a kruki nie wróciły do swych gniazd - Spektakl przygotowany z 15 studentami wydziału Dramatycznego Uniwersytetu Teherańskiego w ramach sympozjum poświęconego Tadeuszowi Kantorowi. Perska baśń stała się kanwą półgodzinnego spektaklu,Teheran, 2011. Traumatikon Rose Bruford College, London. Spektakl zrealizowany z 45 studentami Inspiracją był między innymi rysunek pt Café Europe – T. Kantor w formie spirali wypisał nazwiska największych twórców - kogo tam nie ma… Ale w tym wypadku to studenci zaproponowali postacie wraz z ich historiami i epizodami, które zaludnią kawiarnię lub raczej podłą tawernę. Jedna z historii rozrasta się do niebywałych rozmiarów i pochłania realność kawiarni, jak jamochłon… Flammarion Spektakl zrealizowany z międzynarodową grupą artystów stał się homagem dla Ellen Steward (1919 - 2011). Spektakl był prezentowany w desakralizowanym kościele Chiesa di San Simone w ramach Festiwalu La MaMa Spoletopen oraz Festiwalu del 2 Mondi w Spoleto. Wystawa rysunków fotografieren verboten Largo Oberdan, Spoleto, 2011.

2012 - 2015

Aktor, reżyser. Współpracował z Tadeuszem Kantorem, w latach 1973-1990 brał udział we wszystkich realizacjach i tourne Teatru Cricot 2. Twórca spektakli: „Manjacy”, Aktorzy Teatru Cricot 2, 1993; „Ameryka czyli nie oglądaj się za siebie”, Aktorzy Teatru Cricot 2, 1995; „Demon ruchu”, Teatr Polski w Bydgoszczy, 1996; “Rzeźnia” wg. Sł. Mrożka - spektakl - Teatr Polski, Bydgoszcz, 1997 ; “Da liegt der Hund begraben - Germanias Halluzinationen” spektakl - Theater Rampe, Stuttgart, 1997; scenografia do spektaklu muzycznego „De Dolende Ney“ – Amsterdam 1999. „Hydromaschinen Prozession” teatralna akcja plenerowa w ramach imprezy „stadt im fluss” na zamówienie władz miasta Esslingen – Esslingen, 2005; „minęło, minęło, i tak przeminą wszystkie historie…”, Aktorzy Teatru Cricot 2, 2007; „przeciągi” akcja teatralna - Willa Decjusza – Kraków 2009, „Traumatikon” Rose Bruford College, Londyn, 2011;  "Flammarion" La MaMa Spoleto, 2011; "Pages from the Book of..." Rose Bruford College, Londyn, 2012; "Against Nothingness or 3 cm Above an Empty Head" Rose Bruford College, Londyn, 2014.

Prowadzi wykłady i warsztaty dotyczące historii, teorii (filozofii) oraz praktyk scenicznych teatru Cricot 2. Między innymi: Stuttgart, Romainmotier, Rote Fabryk Zurych, Scuola Teatro Dimitri Verscio, Loughborough University UK, University of Washington USA, Rose Bruford College UK.